Japanse berg wijsheid

Echoes Infinity, Gravity and Grace van Shinji Ohmaki

Echoes Infinity, Gravity and Grace – Shinji Ohmaki, 2013

Een berg boeken treft mij als ik de eerste ruimte van de tentoonstelling Now Japan betreed. Ik houd van lezen en van bergwandelen dus daar zal het vast mee te maken hebben.

Als een kat sluip ik om het werk heen, zover de lijntjes ‘Niet betreden’ het mij toestaan. Met mijn neus vlak boven de grond inspecteer ik de witte lap met rode bloemetjes. Verhip, dat is geen verf, maar rood poeder! Bovenop de boekenberg staat een glaasje met hetzelfde poeder. Hier en daar heeft een boek op de grond het poeder weggeveegd en een spoor getrokken. Achter de berg ligt een landschap van zwarte bloemmotieven op een witte vloer, in de verte staat een tafel met nog meer poederbloemen in allerlei kleuren. Her en der staan glaasjes. Sommigen zijn leeg – anderen gevuld met kleurpoeder.

Het lijkt wel een soort sprookjeslandschap. De tafel kan ik alleen niet zo goed plaatsen in dat landschap. Gelukkig biedt het bijschrift mij houvast.

Bol van Japanse symboliek
De kunstenaar Shinji Ohmaki heeft met zijn installatie Echoes Infinity, Gravity and Grace inderdaad een landschap gecreëerd waarbij het kleed verwijst naar de zentuin van Ryoan-ji in Kyoto. De tafel vormt een horizon en afhankelijk van de invulling door de kijker – dat ben ik dus – kan je de opgaande of ondergaande zon zien. Tja, met een beetje fantasie zie ik het nu ook.

De berg boeken stelt een echo van de vulkaanberg Fuji voor die een grote rol speelt in de Japanse cultuur. De naam Fuji staat voor vernieuwing. Volgens Wikipedia wordt de vulkaan als heilig beschouwd. De boeken zelf staan voor de kennis die de mens opbouwt en daarmee ook voor vernieuwing. De vijftien lege glazen op het witte kleed met de zwarte motieven verwijzen naar de vijftien stenen in de zentuin van Ryon-ji. Het getal vijftien staat in Japan symbool voor perfectie.

Wow! Het werk zelf vond ik al fascinerend, maar door de onderliggende betekenis krijgt het voor mij nog een extra dimensie.

Bron: Kunsthalkade.nl, Wikipedia.org

________________________________________________________________________

De expositie Now Japan is nog te zien tot 2 februari 2014 in Kunsthal KAdE in Amersfoort.

William Engelen verbindt muzikaal

De muzikale composities van William Engelen brengen letterlijk verbinding: tussen de materie en muziek, maar ook tussen de onderdelen van de expositie. De tentoonstelling Ontploft blik* begint met zijn installatie Straatmuzikant.

Straatmuzikant William Engelen
Straatmuzikant William Engelen

Bijzonder is dat je bij deze installatie juist geen muziek hoort, maar omgevingsgeluiden. De muzikant is er even niet alleen zijn spullen staan er, inclusief een geblokt kleedje voor de hond met bot en voerbakje. Grappig is dat een medewerker van het museum zijn kleedje van thuis voor deze installatie heeft geleend.

Breaking the Milka bar
Op de entresol hangt Breaking the bar. Een muzikale compositie gebaseerd op 9 smaken van de wereldbekende Milka chocoladerepen: van puur naar wit, met daartussen onder andere noisette, kuhflecken en karamel. Als rode draad loopt de bekende en als 30 jaar onveranderde melodie uit de Milka reclame van radio en t.v. Halverwege de tentoonstelling kom je in een ruimte met allemaal partituren en koptelefoons waar je op je gemak naar zijn creaties kan luisteren, zoals bijvoorbeeld naar kamerplanten….
Einzelgänger WilliamEngelen

Einzelgänger William Engelen

En hij eindigt met zijn werk Einzelgänger, een soort zelfportret. Een compositie
gebaseerd op het volkslied ‘Utrechtse bipsen botserij´ klinkt bij een mobile van 12 van zijn eigen (pyjama)broeken om van kippengaas gemodelleerde benen.

 

______________________________________________________
* Ontplofte blik tot en met 28 oktober 2012 te zien in het Centraal Museum Utrecht.

 

Ontplofte blik? Blik ontploft!

Toen ik de vooraankondiging voor de expositie zag, was ik niet meteen  enthousiast. Ontplofte blik, een zestal hedendaagse kunstenaars die in interactie met elkaar een tentoonstelling* in het Centraal Museum vormen. Tja, dat kan van alles betekenen: conceptueel, niet heel concreet, een toren van conservenblikken of een wc-pot met een bordje erbij…..  Kortom, ik was best sceptisch.

Maar zoals mijn vriend altijd zegt: ‘Een vooroordeel hebben, is niet erg. Zolang  je maar bereid bent je oordeel bij te stellen.’ En dat heb ik gedaan!

Bij de rondleiding door de conservator Marja Bosma is mijn blik letterlijk ontploft. Ik raakte gefascineerd door de opzet en het ontstaan van deze bijzondere tentoonstelling. Door de organische vormen van William Flad zijn houten landschap en de continue vorming van de bijenwas stalagmieten van het duo Driessens & Verstappen.

Organisch ontstaan
Marja vertelt dat ontplofte blik de letterlijke vertaling is van exploded view. Deze term komt ook terug bij de 3d-tekeningen van (huishoudelijke) apparaten die als het ware binnenstebuiten zijn gekeerd.

Net als de tentoonstelling zelf, is de keuze van de kunstenaars organisch ontstaan. Museumdirecteur Edwin Jacobs nodigde de schilder Ab van Hanegem uit, die vervolgens de jonge Duitse beeldhouwer Wolfgang Flad en het kunstenaarsduo Driessens & Verstappen vroeg mee te doen. Marja Bosma stelde de klankcomponist William Engelen voor en de Vlaamse beeldhouwer Joris van de Moortel.

Vrijheid blijheid
Marja organiseerde een kick off waarbij ze de kunstenaars op elkaar wilde laten reageren, met elkaar de tentoonstelling laten ontstaan. Juist omdat de kunstenaars heel veel te bieden hebben, wilde ze hen alle vrijheid geven, zonder een etiket op te plakken of een specifieke ruimte toe te bedelen.

Ook de belichting is bij deze expositie geen vaststaande factor. Voor het eerst sinds heel lang komt er weer daglicht in de stallen** naar binnen. Het weer bepaalt daardoor de veranderende aanblik van de kunstwerken. Een warme gloed bij zon, een hardere, koelere kleur bij regen.

Lees ook het artikel over de muziekkunstenaar William Engelen.

______________________________________________________________________

* Ontplofte blik in het Centraal Museum te zien tot en met 28 oktober 2012.

** Normaliter zijn de ramen en het dak geblindeerd van de stallen van het voormalige Agnietenklooster waarin het Centraal Museum is gevestigd.

Bronnen: Marja Bosma, www.centraalmuseum.nl